1- هدف

 هدف از تدوين اين استاندارد تعيين روش اندازه‏گيري معايب چوبهاي بريده شده پهن برگان طبق دستور العمل طبقه بندي معايب چوبهاي بريده شده پهن برگان مي‏باشد .

يادآوري1: درمورد اصطلاحاتي كه در اين استاندارد بكار گرفته شده به استاندارد ملي شماره 1496” اصطلاحات و معايب چوبهاي بريده شده پهن برگان”مراجعه فرمائيد.

 2- دامنه كاربرد

 اين استاندارد در مورد چوبهاي بريده شده پهن برگان رنده نشده و نيز در مورد چوبهاي بريده شده با ضخامت معين رنده شده ولي كناره بري نشده بكار برده مي‏شود .

 3- اندازه‏گيري

 3-1- گره‏ها:

 ابعاد گره‏ها ممكن است بر حسب ميليمتر دقيقا مشخص گردد و يا به صورت نسبتي از سطح كه بر روي آن واقع شده‏اند داده شود , تعداد آنها در هر متر طول و يا در كل طول شمارش و مشخص شود .

 3-1-1- تعيين اندازه گره‏ها بوسيله يكي از دو روش زير انجام مي‏گيرد:

 الف - اندازه‏گيري فاصله بين دو خط مماس كه بطور موازي با طول قطعه به دو طرف محيط گره رسم شده است .

 ب - اندازه‏گيري  قطر كوچكتر قطع هر گره .

 3-1-2- روش اندازه‏گيري انواع مختلف گره

 ب - گره‏هاي مسطح

 پ - گره‏هاي ميخي

 ت - گره‏هاي دوتائي ( مضاعف )

 آنها را با روش اندازه‏گيري كنند . در اين حالت همانطوري كه در بالا ذكر شد يا فاصله بين دو خط مماس به دو طرف محيط گره كه بطور موازي با محور طولي قطعه رسم شده است اندازه‏گيري نمائيد   و يا فاصله بين يال قطعه و خط مماس در يك طرف پيرامون كه موازي با همان يال است اندازه‏گيري نمائيد چون در اين نوع گره‏ها قسمتي از گره كه در سطح جانبي ( نيم رخ ) قطعه نيز ظاهر مي‏باشد . با يك اندازه‏گيري نيز بايد اندازه گره را در سطح جانبي تعيين كرد يا آنها را مطابق روش  اندازه‏گيري كرد گذشته از روشهاي  براي اندازه‏گيري گره‏هاي دوتائي ( مضاعف ) مي‏توان ابعاد هر يك از گره‏هاي دوتائي را متناسب با طرز قرار گرفتن و شكل هر يك اندازه‏گيري كرد و سپس مجموع ابعاد آنها را به حساب آورد.

 ج - گره‏هاي واقع بر روي يال

 چ - گره‏هاي گروهي :

 در اين حالت هر يك از گره‏ها را مطابق روش مناسب اندازه‏گيري كنيد و سپس مجموع آنها را به عنوان اندازه يك گروه گره به حساب آوريد.

 3-2- شكافها:

 3-2-1- انواع شكافها

 الف - شكافهاي نمائي

 ب - شكافهاي جانبي

 براي اندازه‏گيري عمق اين شكافها  مي‏توان دقيقا عمق آنها را بر حسب ميليمتر اندازه گرفت و يا به صورت نسبتي از ضخامت و يا پهناي قطعه نمايش داد , براي اندازه‏گيري طول آنها مي‏توان مستقيما طول آنها را بر حسب سانتيمتر تعيين كرد و يا آنرا به صورت نسبتي از طول قطعه نشان داد .

 پ - شكافهاي انتهائي :

 براي اندازه‏گيري اين شكافها بايد مقدار گسترش آنها ( از لحاظ طول شكاف ) را در مقطع قطعه چوب بر حسب ميليمتر بدست آورد , اين مقدار را مي‏توان به صورت نسبتي در مقايسه با يكي از اضلاع مقطع چوب كه شكاف در جهت آن ضلع بيشتر پيشروي كرده نشان داد.

 ت - گرد گسيختگي :

 اگر مقدار گسيختگي كمتر از نيم دايره باشد كمان گسيخته اندازه‏گيري مي‏شود چنانچه برابر و يا بيش از نيم دايره باشد قطر آن منظور مي‏گردد .

 3-3- نامنظمي‏هاي مربوط به ساختمان چوب و رنگهاي غير طبيعي آن.

 3-3-1- گچ تاري:

 در اين حالت در روي محلي از قطعه چوب كه نشان دهنده اين نامنظمي است  مقدار انحراف آن بر روي فاصله‏اي برابر با پهنا و يا دو برابر پهناي قطعه چوب اندازه‏گيري و به صورت درصد نمايش داده شود .

 در اين اندازه‏گيري از انحرافات ناچيز الياف كه در چوب ديده مي‏شود صرف نظر نمائيد.

 3-3-2- درون پوستي:

 در اين حالت عمق طول و عرض درون پوست بر حسب ميليمتر اندازه‏گيري نمائيد و تعداد آنها در هر متر طول و يا در طول كل قطعه چوب شمارش گردد .

 3-4- فساد حاصل از فعاليت قارچها:

 در اين حالت مقدار فاسد شده را بر حسب سانتيمتر اندازه‏گيري كنيد يا ممكن است به صورت جزئي از ابعاد قطعه مربوطه برآورد شود و يا درصد سطح فاسد شده نسبت به سطح كل مشخص نمائيد .

 3-5- فساد حاصل از فعاليت حشرات:

 3-5-1- دالانهاي كرم (دالانهاي لارو)

 در اين حالت تعداد كل دالانها در هر متر طول و يا در طول كل قطعه چوب به حساب آوريد .

 3-6- معايب حاصل از اره كشي چوبها:

 3-6-1- كاس پهلوئي (كمان پهلوئي)

 مقدار آنرا با محاسبه اختلاف حداكثري كه بين اضلاع عرضي مقطع عرضي وجود دارد بر حسب ميليمتر بدست آوريد و يا ممكن است آنرا به صورت جزئي از اضلاع مقطع عرضي سطح مقطعي كه كاس بر روي آن قرار دارد نمايش داد .

 3-6-2- معايب موجود در روي سطح اره شده را اندازه نگيريد, بلكه فقط متذكر شويد كه چنين معايبي بر روي سطح قطعه مربوطه ديده مي‏شود يا خير.

 3-7- تغيير شكلها:

 3-7-1- خميدگي شدن طولي رويه

 الف - خميدگي طولي نمائي

 ب - خميدگي طول جانبي را در قسمتي كه حداكثر خميدگي در طول قطعه , مي‏باشد محاسبه مي‏گردد بدين ترتيب كه مقدار عمق انحنأ آنها نسبت به خط افقي بر حسب ميليمتر اندازه‏گيري مي‏شود . و يا مقدار انحنأ جزئي از طول قطعه مربوطه نشان داده شود.

 پ - ساغري

 در قسمتي كه حداكثر خميدگي در عرض قطعه دارد , مقدار عمق انحنأ آنها از خط افقي بر حسب ميليمتر اندازه‏گيري مي‏شود و يا مقدار انحنأ جزئي از عرض قطعه مربوطه نشان داده شود .

 3-7-2- پيچيدگي

 مقدار پيچيدگي را با اندازه‏گيري حداكثر انحراف موجود بين قطعه پيچيده شده و سطح قبل از پيچش بر حسب ميليمتر نمايش دهيد . يا آنرا مي‏توان به صورت جزئي از طول قطعه پيچيده شده نشان داد.

موضوع مطالب: استاندارد چوب